Биомедицинска истраживања

Journal Information
ISSN / EISSN : 1986-8529 / 1986-8537
Total articles ≅ 239
Current Coverage
DOAJ
Archived in
SHERPA/ROMEO
Filter:

Latest articles in this journal

Dragoslava Đerić
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902179dj

Abstract:
Karcinom srednjeg uva je retko otološko oboljenje. Nastanak malignog procesase uzročno-posledično najčešće povezuje s hroničnim zapaljenskimprocesima srednjeg uva, mada mehanizmi nastanka još uvek nisu sasvimrazjašnjeni. Klinička slika karcinoma nije uvek karakteristična, a tumor sečesto otkriva u odmakloj fazi bolesti. Rana dijagnostika zasnovana na dokazimapodrazumeva preciznu procenu i identifikaciju znakova malignogprocesa. Na ovu bolest treba misliti ako curenje iz uva prate intenzivni bolovi,krvarenje iz uva, pojava periferne paralize facijalnog živca, vrtoglavicai gubitak sluha, mada se slična klinička simptomatologija viđa i kod hroničnihotitisa. Pored toga, karakteristične simptome karcinoma čine i sledećiznaci: promene u predelu temporomandibularnog zgloba, otok u regijiparotidne žlezde, bezbolan otok mastoidnog predela, neurološki poremećaji,iznenadna pojava polipa i granulacija (brzi recidivi polipa i granulacijaposle uklanjanja), znaci otogenih komplikacija, kao i opšta slabost, gubitaktelesne težine i drugi biološki poremećaji. Prilikom dijagnostike karcinomakoriste se opšteprihvaćene preporuke i protokoli lečenja.
Marijana Kovačević, Snežana Mališ, Maksim Kovačević, Verica Prodanović, Olivera Čančar, Siniša Ristić, Nenad Petković, Ljubica Đukanović
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902118k

Abstract:
Uvod. Ciljevi rada su bili da se utvrdi učestalost i faktori rizika za dijabetesnunefropatiju (DN) kod bolesnika sa tipom 2 dijabetesa i faktori povezanisa pogoršanjem funkcije bubrega tokom trogodišnjeg perioda.Metode. Studija je obuhvatila 81 bolesnika sa tipom 2 dijabetesa kojisu na početku studije svrstani u dvije grupe: prva, 41 bolesnik sa DN (27muškaraca, 62,03 ± 7,73 godina) i druga, 40 bolesnika bez DN (17 muškogpola, 61,73 ± 11,55 godina). Svim bolesnicima je uzeta anamneza, urađenobjektivni pregled i laboratorijska ispitivanja. Na osnovu rezultata ispitivanja,poslije tri godine bolesnici obje grupe su podijeljeni u podgrupe sanepromjenjenom funkcijom bubrega i podgrupe sa pogoršanjem funkcijedefinisanim kao povećanje proteinurija i/ili smanjenje jačine glomerulskefiltracije (JGF) za više od 25%.Rezultati. Na početku ispitivanja zabilježena je visoka učestalost poznatihfaktora rizika za dijabetes i DN kod obje grupe. Multivarijantna logističkaanaliza izdvojila je ženski pol i trajanje dijabetesa kao značajne prediktoreDN. Nakon tri godine funkcija bubrega se pogoršala kod oko 50% bolesnikasa i bez DN, a u podgrupama sa pogoršanjem funkcije bubrega glikemijanašte i HbA1c su bili statistički značajno veći nego u podgrupama sastabilnom funkcijom bubrega. Linearna regresiona analiza je pokazala daje promjena JGF u trogodišnjem periodu značajno povezana sa starošćubolesnika, trajanjem dijabetesa, sistolnim krvnim pritiskom, razlikom u dijastolnomkrvnom pritisku i proteinuriji. Promjena u proteinuriji značajnoje povezana sa sistolnim krvnim pritiskom, razlikom u dijastolnom krvnompritisku, kao i HbA1c i JGF na kraju studije.Zaključak. Kod bolesnika sa tipom 2 dijabetesa ženski pol i duže trajanjedijabetesa izdvojeni su kao značajni faktori rizika za DN, a starost bolesnika,trajanje dijabetesa, povišen krvni pritisak, loša glikoregulacija kao faktoririzika za pogoršanje funkcije bubrega.
, Saša Turajlić, Verica Petrović
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902128l

Abstract:
Uvod. Periferna arterijska bolest (PAB) je progresivna, okluzivna, aterosklerotskabolest krvnih sudova, a pacijenati sa dijabetes melitusom (DM) imajuznačajno veći rizik za razvoj ove bolesti. Cilj ove studije je bio da se utvrdiučestalost PAB kod pacijenata sa tipom 2 DM mjerenjem pedo-brahijalnog(PB) indeksa u ambulanti porodične medicine.Metode. Studija presjeka je uključila pacijente sa tipom 2 DM registrovaneu ambulantama porodične medicine Doma zdravlja Laktaši. MjerenjePB indeksa je vršeno na oscilometrijskom aparatu “Boso ABI Mess 100“, aPAB je dijagnostikovana ako je vrijednost PB indeksa bila manja od 0,9 iliveća od 1,3.Rezultati. Ispitivanje je obuhvatilo 178 (90 muškaraca) ispitanika sa tipom2 DM preko 50 godina starosti. PAB je registrovana kod 26 (14,6%) ispitanika,sa potvrđenom značajnom razlikom u PB indeksu (lijeva/desna noga)između pacijenata sa PAB i pacijenata bez PAB (0,82/0,84 vs. 1,04/1,05; p< 0,01). Prosječno trajanje DM bilo je duže kod bolesnika sa u odnosu naone bez PAB (12 vs. 8 godina; p = 0,097), a srednje vrijednosti HbA1c subile podjednake u obje grupe (7,7% vs. 7,9% ; p = 0,634). Nije potvrđenarazlika u učestalosti hipertenzije, dislipidemije i gojaznosti između bolesnikasa, odnosno bez PAB, ali je bilo značajno više pušača među bolesnicimasa PAB (p
Vjeran Saratlić, Vesna Ivaništević
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902202s

Abstract:
Hidrocefalus je hidrodinamički poremećaj cerebrospinalnog likvora kojiuzrokuje proširenje komornog sistema i povećan pritisak na mozak. Hidrocefalusse može podijeliti na kongenitalni i stečeni, a na osnovu mehanizmanastanka, na komunikantni (neopstruktivni) i nekomunikantni (opstruktivni)koji mogu biti i kongenitalni i stečeni. Postoji i hidrocefalus normalnogpritiska te hidrocefalus “ex vacuo“, a kod novorođenčadi se može javiti ivanjski (spoljni) hidrocefalus. Kod novorođenčadi i dojenčadi glavna dijagnostičkametoda je ultrazvuk mozga, a snimanje se obavlja kroz fontanele.Nakon zatvaranja fontanele dijagnostika se provodi pomoću magnetnerezonance (MR) ili kompjuterske tomografije (CT). U uzorku bolesnika sahidrocefalusom liječenih u Službi za neurohirurgiju Kliničkog centra BanjaLuka u dvogodišnjem periodu pokazana je signifikantna dominaciju opstruktivnevrste hidrocefalusa nad ostalima.
Jelena Vladičić Mašić, Ivan Nikolić, Vera Todorović, Marko Jović, Vladimir Petrović, Srđan Mašić, Nikolina Dukić, Snežana Zečević
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902111v

Abstract:
Uvod. Hematopoeza je proces stvaranja krvnih ćelija i uobličenih elemenatakrvi. Ovaj dinamičan proces se postnatalno odvija u koštanoj srži, dok jeprenatalna hematopoeza raspršena na više lokalizacija. Počinje u žumančanojkesi, u intraembrionalnim ostrvcima hematopoeze, nastavlja se ujetri, slezini i koštanoj srži, a prema novim saznanjima i u placenti. Jetra jekao najveći hematopoetski organ intrauterinog razvoja izvor matičnih ćelijahematopoeze. Cilj rada je identifikacija i kvantifikovanje CD34 i CD117imunoreaktivnih hematopoetskih ćelija u jetri humanog embriona i fetusa.Metode. Korišćeno je 5 jetri humanih embriona i 25 jetri humanog fetusastarosti od 7 do 38 nedelja gestacije. Uzorci jetre podvrgnuti su rutinskojobradi do parafinskih kalupa. Tkivni presjeci, debljine 5 μm bojeni su hematoksilinomi eozinom, kao i imunohistohemijskim dokazivanjem CD34i CD117 antigena. Kvantifikacija je urađena morfometrijski određivanjemnumeričke arealne gustine. U statističkoj analizi korišćen je Hi-kvadrat test.Rezultati. Numerička arealna gustina CD34 imunoreaktivnih hematopoetskihćelija u jetri u embrionalnom periodu razvića je iznosila 0,35%, 0,30%u prvom trimestru (koji obuhvata i embrionalni i fetalni period), 0,46% udrugom trimestru i 0,10% u trećem trimestru. Numerička vrijednost arealnegustine CD117 imunoreaktivnih hematopoetskih ćelija u jetri za embrionalniperiod je iznosila 0,28%, 0,50% u prvom trimestru (koji obuhvata i embrionalnii fetalni period), 0,11% u drugom trimestru i 0,09% u trećem trimestru.Zaključak. Jetra embriona i fetusa predstavlja značajan izvor CD34 i CD117imunoreaktivnih hematopoetskih ćelija.
Natalija Hadživuković, Biljana Mijović
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902159h

Abstract:
Uvod. Vankomicin-rezistentne enterokoke (VRE) predstavljaju veliki zdravstveniproblem širom svijeta. Još uvijek je nejasno koja je najefikasnija mjeraza kontrolu i prevenciju ovih infekcija, kao i širenje VRE stečenih u bolnici.Cilj ovog sistematskog pregleda literature je bio da se istraže radovi u kojimasu bile sprovedene različite preventivne mjere za infekcije operativnogpolja nastale VRE, kao i da se ispita efikasnost ovih mjera na smanjenje stopeincidencije ovih infekcija.Metode. Pretražene su baze podataka, PubMed i EBSCO do septembra2018. godine kako bi se pronašle studije u kojima su ispitivane mjere prevencijeza sprečavanje prenosa VRE.Rezultati. Pregledom baza podataka različitom kombinacijom ključnihriječi identifikovane su 174 studije na osnovu naslova i apstrakta. Nakonpregledanih radova u cjelini i prema jasno definisanim kriterijumima uključivanjastudija, u završnu detaljnu analizu uključeno je ukupno sedam radova.Rezultati ovih studija su pokazali da je kontaminacija VRE smanjenaza 70% upotrebom zaštitnih kecelja i rukavica za sve interakcije sa pacijentima.Ekološko čišćenje, dezinfekcija okoline i stvari i racionalna upotrebaantibiotika, dovela je do smanjenja stope infekcije Clostridium difficile sa 12na 6,6%, meticilin-rezistentnim Staphylococcus aureus za 25%, a stopa VREbakteriemije se takođe statistički znatno smanjila. Višestruko je smanjen ibroj bolesnika koji su zahtjevali izolaciju zbog VREZaključak. Mjere prevencije koje preporučuje Centre for Disease Controland Prevention za sprečavanje prenošenja VRE su efikasne ukoliko se adekvatnoprimjenjuju postojeći protokoli.
Biljana Milinković, Dejan Bokonjić, Tatjana Gavrilović Elez, Vladimir Čančar, Nada Avram
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902194m

Abstract:
Miokarditis je ograničeno ili difuzno zapaljenje srčanog mišića koje možebiti posljedica infekcije (virusi, bakterije, gljivice, rikecije, paraziti, protozoe)ili je neinfektivne prirode (sistemske bolesti, metaboličke bolesti, toksini).Postoje i miokarditisi kod kojih se etiološki faktor ne može utvrditi i svrstavajuse u grupu idiopatskih miokarditisa. Klinička slika zavisi od intenzitetazapaljenskog procesa i topografskog rasporeda lezija pa varira od blagogoblika do teškog malignog karditisa sa razvojem srčane insuficijencije i fatalnimishodom u toku nekoliko dana. Mirovanje se preporučuje kao osnovnaterapijska mjera kod svih bolesnika sa sumnjom na miokarditis. Ukolikopostoje znaci srčane insuficijencije obavezno se uvodi antikongestivnaterapija diureticima, vazodilatatorima, digitalisom, a ako ova terapija nijeuspješna neophodno je primijeniti inotropne lijekove (dobutamin ili inhibitorifosfodiesteraze) u intravenskoj infuziji. Poremećaji ritma kod bolesnikasa miokarditisom zahtjevaju što hitniju terapiju odgovarajućim antiaritmicima.U liječenju najtežih, fulminantnih, oblika miokarditisa danas se koristeimunoglubulini u visokim dozama i kortikosteroidi. Akutni perikarditisje zapaljenje perikarda koje odlikuje bol u grudima, perikardijalno trenje iserijske elektrokardiografske promjene. Svijest o ovoj bolesti se povećalazbog uvođenja neinvazivnih dijagnostičkih tehnika, kao što su ehokardiografija,CT skeniranje i kardijalna magnetna rezonanca (CMRI). Bolest možebiti teška i čak smrtonosna, posebno kod djece na imunosupresivnoj terapiji.Uzročnik se može identifikovati iz perikardijalne tečnosti kulturom iliosjetljivijim testovima (PCR) ili iz uzoraka perikardijalne biopsije.
, Ljubica Bojanić, Relja Suručić, Vesna Antunović
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902166dj

Abstract:
Introduction. Arsenic exists in various forms in nature and living organisms.Toxic elements, including arsenic, which are present in some plants,can severely damage haemopoietic, immune, nervous and reproductivesystems. For this reason, a content of heavy metals is one of the criteria forthe assessment of the safe use of plant material in the production of traditionalmedicines and herbal infusions. This instigates the need for constantand organized safety control of plants that are used as raw materialsin pharmaceutical industry.The aim of this study is to determine the arsenic content in selected teaswhich are available on the market of the Republic of Srpska.Methods. The 10 g samples of 13 herbal and 3 fruit teas were mineralizedby dry ashing and arsenic contents were determined by the atomicabsorption spectrophotometer Agilent Technologies Series 200 with anair-acetylene burner and D2 background correction.Results. Mean arsenic concentrations in the herbal tea samples rangedfrom 0.009 to 0.145 mg/kg. The lowest arsenic concentration in a singlesample of 0.007 mg/kg was found in Chamomile tea and Uva ursi collectedas a wild plant at elevation above 1200 m. The highest arsenic concentrationwas found in the sample of Sambucus nigra tea (0.145 mg/kg). Infruit teas, the arsenic concentration ranged from 0.014 mg/kg (Cranberry)to 0.027 mg/kg (Fruit mix).Conclusion. Arsenic content in all analyzed tea samples is below the valuestipulated by the national legislation.
, Tamara Popović, Dragana Sredić Cartes
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902172s

Abstract:
Uvod. Starenje je biološki proces koji dovodi do opadanja funkcionalnesposobnosti koja se definiše kao sposobnost osobe da sigurno, nezavisnoi efikasno obavlja svakodnevne životne aktivnosti. Cilj ovog istraživanja jebio da se ispita funkcionalna sposobnost osoba starih ≥ 65 godina i utvrdirazlika u funkcionalnoj sposobnosti u odnosu na starosno doba ispitanika.Metode. U istraživanje je bilo uključeno 120 muškaraca starih ≥ 65 godinasa područija banjalučke i prijedorske regije. Bolesnici su podijeljeni u četirigrupe u zavisnosti od starosnog doba. Svima je odeređen indeks tjelesnemase i testirana funkcionalna sposobnost pomoću Senior fitnes testa.Rezultati. Senior fitnes testom je utvrđena statistički značajna razlika izmeđugrupe starosti od 65-69 godina i grupe ispitanika starih 80 i više godinau svim testovimaa osim u testu snage. Najstarija grupa od 80 i više godinaima statistički značajno slabiju fleksibilnost donjih ekstremiteta u odnosuna sve tri preostale grupe. Najmanja razlika između grupa različite starostizabilježena je za snagu gornjih ekstremiteta koja progresivno, ali neznačajnoopada sa godinama starosti. Šestominutni test hodanja je pokazaostatistički visoku razliku između grupe od 65-69 godina (430,42 ± 60,94 m)i grupe starosti od 80 i više godina (370,57±76,727 m; p = 0,003).Zaključak. Starenje dovodi do progresivnog smanjenja snage gornjih idonjih ekstremiteta, fleksibilnosti i aerobnih sposobnosti pa je najslabijafunkcionalna sposobnost zabilježena za ispitanike stare 80 i više godina.
Dragana Stojisavljević, Slađana Šiljak, Ljiljana Stanivuk, Jelena Niškanović, Marin Kvaternik
БИОМЕДИЦИНСКА ИСТРАЖИВАЊА, Volume 10; https://doi.org/10.7251/bii1902144s

Abstract:
Uvod. Anemija je važan javnozdravstveni problem prepoznat širom svijetabilo da se javlja izolovano ili udružena sa ostalim oblicima malnutricije.U 2016. godini prevalenca anemije u svijetu je kod žena u reproduktivnojdobi iznosila 32,0% odnosno postojala je kod 613 miliona žena starosti 15-49 godina. Cilj rada je bio utvrditi prevalencu anemije kod osoba ženskogpola u reproduktivnoj dobi (>15≤49 godina) u Republici Srpskoj i utvrditipovezanost između prehrambenih navika i prevalence anemije.Metode. Istraživanje je provedeno kao studija presjeka. Uzorak je dizajnirankao dvoetapni stratifikovani slučajni uzorak, sa popisnim krugovimaodabranim u prvoj etapi i domaćinstvima u drugoj etapi. Istraživanjem jeobuhvaćeno 1539 osoba ženskog pola starosti od 15 do 49 godina. Za ispitivanjeosnovnih sociodemografskih karakteristika uzorka i navika u ishraniispitanica korišćeni su za to posebno kreirani upitnici. Za mjerenje koncentracijehemoglobina u krvi korišćen je Photometer, HemoCue Hb 301/SET.Rezultati. Prevalenca anemije kod žena u reproduktivnoj dobi u RepubliciSrpskoj iznosi 11,8% i svrstava Republiku Srpsku u zemlje sa niskomprevalencom. Anemija se statistički značajno češće javlja (p
Back to Top Top